یکی از پرسشهای رایج در حقوق خانواده این است که آیا زن برای مطالبه مهریه حتماً باید از همسر خود طلاق بگیرد؟ پاسخ خیر است.
مطابق ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی، به محض وقوع عقد نکاح، زن مالک مهر میشود و میتواند نسبت به آن هرگونه تصرف قانونی داشته باشد. بنابراین، مطالبه مهریه ارتباطی با وقوع طلاق ندارد و زن میتواند در حالی که زندگی مشترک ادامه دارد نیز مهریه خود را مطالبه کند.
آیا زن باید ابتدا درخواست طلاق بدهد؟
خیر. طلاق یکی از راههای پایان دادن به رابطه زوجیت است، اما مطالبه مهریه یک حق مالی مستقل محسوب میشود.
بنابراین ممکن است زن بدون اینکه قصد طلاق داشته باشد، تمام یا بخشی از مهریه خود را مطالبه کند و همچنان به زندگی مشترک ادامه دهد.
مطالبه مهریه در دوران زندگی مشترک
زن میتواند در طول زندگی مشترک، برای مطالبه مهریه اقدام کند. اینکه زوجین همچنان با یکدیگر زندگی میکنند، به خودی خود مانع مطالبه مهر نیست.
البته نحوه وصول مهریه میتواند با توجه به میزان مهریه، توانایی مالی زوج، شرایط پرونده و مقررات اجرایی متفاوت باشد.
آیا مطالبه مهریه به معنای قصد طلاق است؟
خیر. مطالبه مهریه لزوماً به معنای درخواست طلاق یا پایان زندگی مشترک نیست.
ممکن است زن صرفاً برای مطالبه حق مالی خود اقدام کند و هیچ دادخواستی برای طلاق نداشته باشد. بنابراین نباید میان مطالبه مهریه و درخواست طلاق ملازمهای ایجاد کرد.
آیا زن میتواند بخشی از مهریه را مطالبه کند؟
بله، در مواردی زن میتواند به جای مطالبه تمام مهر، بخشی از آن را مطالبه کند. همچنین ممکن است زوجین درباره نحوه پرداخت مهریه با یکدیگر توافق کنند.
در مهریهای که وجه رایج باشد نیز قانون مدنی، با توجه به تبصره ماده ۱۰۸۲، سازوکار محاسبه متناسب با تغییر شاخص قیمت سالانه را پیشبینی کرده است.
مطالبه مهریه چه اثری بر زندگی مشترک دارد؟
صرف مطالبه مهریه باعث پایان یافتن ازدواج نمیشود و به خودی خود رابطه زوجیت را از بین نمیبرد.
با این حال، اقدام حقوقی برای مطالبه مهریه ممکن است آثار مالی و اجرایی خاصی داشته باشد؛ بنابراین در پروندههای واقعی، وضعیت مالی زوج، میزان مهریه و اسناد موجود باید به صورت جداگانه بررسی شود.
نتیجه
زن برای مطالبه مهریه نیازی به طلاق ندارد. به محض وقوع عقد، زن مالک مهریه میشود و میتواند در طول زندگی مشترک نیز برای مطالبه و وصول آن اقدام کند. طلاق و مطالبه مهریه دو موضوع حقوقی مستقل هستند.
